Door op een foto te klikken krijgt u een vergrote weergave. De foto, vooral de scherpte, is dan echt van veel betere kwaliteit.

Op mijn beelden rust copyright (© advanduren) en ze mogen niet voor andere doeleinden worden gebruikt dan waarvoor mijn schriftelijke toestemming is verleend.

maandag 30 maart 2026

Bruine kikkers

In Nederland kennen we verschillende kikkersoorten waarvan de heikikker en de boomkikker misschien wel de meest aansprekende soorten zijn. Veel algemener zijn de groene kikker, die op zijn beurt weer diverse ondersoorten kent zoals de meerkikker en poelkikker en de hybrides daarvan, de zgn. bastaardkikker en de bruine kikker. Over die laatste soort gaat dit blog.

Bruine kikkers zijn, in tegenstelling tot hun groene neefjes echte landkikkers. De groene kikker leeft vrijwel het gehele jaar in het water en overwintert daar ook in de modder. De bruine kikker verblijft bijna het gehele jaar aan land, waar hij ook overwintert. Hij komt slechts gedurende het paarseizoen enkele weken in het water om te paren en eitjes af te zetten om vervolgens weer aan land te gaan. Je ziet ze dan verder de rest van het jaar nog nauwelijks. De bruine kikker is vroeger dan de groene kikker en het afzetten van de eitjes (zgn. kikkerdril) gebeurt ongeveer gelijktijdig met dat van de gewone pad (zgn. snoeren).

Zowel de bruine als de groene kikker komen voor in onze tuinvijver en van beide soorten maakte ik in de loop der jaren al vele opnames, maar tot op heden heb ik daar eigenlijk nog nooit een blog over gemaakt. Tijd dus om ook hieraan eens aandacht te besteden.

Veel kijkgenoegen bij deze foto's en bedankt nog voor de leuke reacties die ik mocht ontvangen op mijn vorige blog over de "Winter in Nederland". (klik hier)

Groeten, Ad


Bruine kikker tussen de afgezette kikkerdril. De vrouwtjes zijn groter dan de mannetjes maar dat is op deze foto uiteraard niet te zien.


Hier is dat wel goed te zien. Ze zitten vaak ook nadat de eitjes al zijn afgezet nog op elkaar, de zgn. amplexus.


De eitjes worden in klompen van wel 30 cm. doorsnee afgezet tussen de waterplanten.


Close-up van zo'n eiklomp.


Paring van de bruine kikkers, ik vond de blik van het mannetje hier zo mooi waarbij hij zo verheerlijkt  kijkt alsof hij wil zeggen zoiets hemels is me nog nooit overkomen. Hier is het verschil in kopgrootte ook duidelijk te zien. Het mannetje wordt in de paartijd aanzienlijk blauwer dan het vrouwtje, waarbij de vergissing met een heikikker snel wordt gemaakt.


Groepje bruine kikkers op de kikkerdril. Het insect boven in beeld heeft er geen notie van welk gevaar het loopt.


Bruine kikkers hebben evenals alle andere kikkers prachtige ogen met gele randjes. 


Ik vond het bij deze foto zo mooi om te zien hoeveel zo'n oog lijkt op de afzonderlijke eitjes van de kikkerdril zoals bij de onderste kikker. Of er enig verband is is mij niet bekend.


Kikkerdril dat nog maar kort tevoren is afgezet. Het ziet er allemaal nog heel vers en afgetekend uit. Na enkele dagen, zeker als de zon schijnt, zie je uit de zwarte punten al langzaam de larfjes tot ontwikkeling komen en vergaat de rest van het eitje.


Abstracte weergave van de eiklomp.


En natuurlijk wil ik dan wel even verder experimenteren, het licht reflecteert op de eitjes zodat er een fijn bokeh ontstaat.


Hier is al te zien dat de eitjes wat verder ontwikkeld zijn, de dril er omheen is ook al niet meer zo mooi rond.



Bruine kikker met reflectie.



Groepje bruine kikkers badend in de kikkerdril.


Prachtige ogen die uit de kop stulpen en die ze bij het inslikken van een prooi helemaal naar beneden kunnen drukken om die prooi door het keelgat te persen.


Kikkerdril leent zich ook uitstekend voor zwart/wit fotografie.


Kikkerdril in low-key dat zich al wat verder ontwikkeld heeft. De foto doet me denken aan de schilderstijl die Vincent van Gogh hanteerde.


Slotwoord: Na dit uitstapje naar de amfibieën ga ik volgend blog weer eens wijden aan de vogels, diverse varianten van de ooievaar. Tot dan. 

28 opmerkingen:

  1. Hoi Ad,
    Wat een grappige foto's!! Mooi om die kikkers zo bezig te zien en wat een hoop eitjes.
    Echt super om te zien. Ze hebben ook van die grappige koppies met die grote bolle ogen.
    Foto 13 is ook erg mooi zo met die reflectie. Knap gedaan Ad!!

    Groeten, Marco

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Marco,

      Je weet uiteraard niet van hoeveel kikkervrouwtjes die eitjes zijn, maar het was inderdaad een hoop dril. Uiteindelijk blijven er door allerlei invloeden en oorzaken niet zo heel veel kikkertjes over. Nr. 13 was ook een van mijn favorieten. Dankjewel voor je reactie Marco.

      Groeten,
      Ad

      Verwijderen
  2. Wat een geweldige serie foto's is dit Ad.
    Heel leuk de parende kikkers, is weer eens iets anders dan vogels.
    Ik heb ervan genoten.
    Groetjes Irma

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dankjewel voor je compliment Irma, fijn dat je ervan genoten hebt. Ik ben dan wel een vogelfotograaf, maar maak best ook veel andere natuurfoto's, vind ik ook heel leuk.

      Groetjes,
      Ad

      Verwijderen
  3. Ja Ad, wat een feest! Schitterende foto's van het kikkerdril en de kikkers. Wow, wat een werk om dat zo mooi voor elkaar te krijgen, een lust voor het oog. De foto met de mug boven de kikkers is een van mijn favorieten, maar de kikker met reflectie pfft die is mooi!!👌🏻. De groep kikkers in het dril ook super en de detailfoto 's ook prachtig.
    Groetjes Maria

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Maria,

      Als je een tuinvijver hebt met dit soort tafereeltjes zou je wel gek zijn om dat niet te fotograferen. Een mooi metafoor van je met lust voor het oog, met al die ogen, haha. Het was een leuk projectje. Dankjewel voor je compliment.

      Groetjes,
      Ad

      Verwijderen
  4. Amphibians are delightful, but more than that are a real indicator of the health of the environment. Sadly, many species around the world are in serious jeopardy of extinction. Amphibians are the most threatened group of organisms of all. Let’s do everything we can to protect them. Best wishes, Ad. David

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hallo David,

      Amfibieën zijn zeker prachtige dieren en ik ben blij dat ik ze al jarenlang in mijn tuinvijver heb. Ik beleef er elk jaar veel (foto)plezier aan en hoewel ik geen watercirculatiesysteem in die vijver heb, maar wel heel veel (zuurstof)planten is het een gezond milieu en is het water helder. Ik heb ook jaarlijks veel libellen die ook weer als prooi dienen voor de kikkers. Dus wat dat betreft voldoe ik wel aan je oproep om amfibieën te beschermen. Dankjewel voor je reactie.

      Groeten,
      Ad

      Verwijderen
  5. Mooie fotos van de kikkers. Mooi die kikkerdril. Wij hadden een bruine kikker in de tuin en hij was ineens weg.

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Caroline,

      Het is wel logisch dat die bruine kikker ineens weg was, bruine kikkers zijn landdieren die alleen naar het water komen om hun eitjes af te zetten, in tegenstelling tot de groene kikker die het hele jaar in het water leeft, in de winter in de modder. Dankjewel voor je reactie.

      Groetjes,
      Ad

      Verwijderen
  6. Hoi Ad,

    wat heb je dit onwijs mooi weten te fotograferen.
    Bovendien leer ik ook weer war over de verschillende kikkers. Hier bij ons zijn veel groene en bruine en de blauwe heikikker ken ik alleen van horen zeggen en van de foto's van anderen.
    Prachtig zoals je ook het kikkerdril hebt weten te fotograferen. Zo mooi helder en ook nog eens in diverse opstellingen :-) Foto 13 vind ik erg mooi omdat de kikker er daar echt heel mooi uitkomt maar ook de badende kikkers in het kikkerdril is geweldig.
    Ik kan niet een foto aanwijzen in dit blog die ik niet vond want ik vind ze allemaal geweldig. Is weer eens heel wat anders maar zeker niet minder mooi. Mijn complimenten voor deze mooie serie.

    Groetjes,
    Helma

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Helma,

      Ja, kikkers zijn, naast de vogels uiteraard, een interessante groep met specifieke kenmerken en leefgewoontes. De heikikker is wel een heel bijzondere en mooie soort die hier ook voorkomt, maar stukken zeldzamer dan de bruine en de groene. Ik vind het wel leuk om ook met andere soorten dan vogels bezig te zijn, het verrijkt ook je blik op de natuur, afijn daar weet jij alles van met je foto's van mosjes enz. Dankjewel voor je complimenten.

      Groetjes,
      Ad

      Verwijderen
  7. Fantastiska foton Ad, där var du verkligen vid rätt tillfälle. Detta är en ny värld för mig som jag inte kommer så mycket i kontakt med, desto mer kunde jag njuta av dina fina bilder. Hälsningar Lasse

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hallo Lasse,

      Ja, dit is heel wat anders dan vogels of zoogdieren, maar ook heel interessant en leuk om te doen. Maar uiteraard moet er in je omgeving zich zo'n mogelijkheid voordoen, met een tuinvijver is dat allemaal wat makkelijker. Leuk dat ik je hiermee een plezier gedaan heb, hartelijk dank voor je compliment.

      Groeten,
      Ad

      Verwijderen
  8. Hoi Ad,
    Weer 'n mooie serie van de Heikikkers, heb ze 1 x gezien met dril maar de kleur was niet meer zo mooi.
    Zo kan je zien hoeveel kikkerdril er zijn, bij ons zelfs geen Groene kikkers gezien of gehoord.
    Soms denk ik waar blijven al die jonge kikkers, ze worden door reigers opgegeten.
    Heb toch genoten van je foto's.
    Groetjes Loes

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Loes,

      Het zijn geen heikikkers, ook mooi, maar dit zijn toch echt bruine kikkers. Vrij algemeen, evenals de groene kikker, die wat later zijn. Veel kikkers worden inderdaad gepredeerd o.a. door reigers, maar door nog veel meer soorten. Dankjewel voor je reactie.

      Groetjes,
      Ad

      Verwijderen
  9. Wat een aparte serie, Ad.
    Dat kikkerdril is erg fotogeniek. Het portret van de kikker op 13 is supermooi.
    Verder is foto 17 mijn favoriet.

    Hartelijke groet, Corrie

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Corrie,

      Ja, dit weer eens heel wat anders dan vogels, maar niet minder leuk om te doen. Dat portret met spiegeling is wel een favoriet inderdaad. Foto 17 is wat meer creatief, ook fijn om mee bezig te zijn. Dankjewel voor je compliment.

      Groetjes,
      Ad

      Verwijderen
  10. Wauw Ad, wat een schitterende foto's! Allemaal even mooi. Mijn complimenten hoor.
    De foto van de parende kikkers waarbij het mannetje zo verheerlijkt kijkt is helemaal prachtig. Die blik van het mannetje is geweldig. Mooi dat je dit zo hebt kunnen vastleggen.
    Het bekijken van deze foto's was GENIETEN met hoofdletters.
    Groetjes, Annette

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Annette,

      Dankjewel voor je complimenten, die blik van het mannetje is natuurlijk ook een toeval zoiets kun je niet ensceneren, maar wel leuk als dat achteraf dan ziet. Wat fijn dat je genoten hebt van mijn blog.

      Groetjes,
      Ad

      Verwijderen
  11. Hoi Ad,
    Wat een leuk onderwerp. Jaren geleden ben ik er ook uitgebreid mee bezig geweest. Ik zag toen klonten van soms wel 6-7 kikkers, allemaal mannetjes die zich op een vrouwtje gestort hadden. Daar tussendoor waren ook nog padden druk bezig. In het water zag je de klonten dril van de kikkers en de snoeren van de padden. Je hebt het hele gebeuren heel fraai in beeld gebracht. De blauwige tint van de mannetjes had mij eerst ook op het verkeerde been gezet, nu weel ik beter. Helaas geen heikikkers. Ik vind kikkers een boeiend onderwerp, dus je snapt dat ik deze serie geweldig vind.
    Groet, Kees

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Kees,

      Ja, weer eens wat anders dan vogels, leuk ook om mee bezig te zijn. Bruine en groene kikkers zijn alom vertegenwoordigd in onze vijver, maar het is alweer vele jaren geleden at ik een pad zag. Weet eigenlijk niet hoe dat komt. Padden zijn met die eisnoeren ook heel interessant om te volgen en te fotograferen. Die bruine kikkers hebben soms een wat blauwachtige kleur, maar lang niet zo intens als de heikikker, die ik dit jaar niet gefotografeerd heb, was helaas weer eens te laat. Dankjewel voor je leuke reactie en compliment.

      Groeten,
      Ad

      Verwijderen
  12. Hai Ad,

    Ben benieuwd of je buren blij zijn met jouw vijver. In mijn vorige woning zaten de kikkers 100 meter verder in een sloot en ik kon ze in mijn slaapkamer horen kwaken. Wat een lawaai maken die diertjes zeg. Het geheel wat je hierboven laat zien is toch wel weer een wonder van moeder natuur he?
    Al die verschillende manieren van voortplanten. Het leuke van kikkers is dat je het van begin to eind kunt volgen. Dat is volgens mij bij geen enkel ander dier ook zo. Een beetje kikkerdril in een aquariumpje en je kunt prachtig zien hoe het diertje zich ontwikkelt. Mooi hoe jij in een aantal foto's leuke momenten laat zien. De kikker die omhoog kijkt en het kikkeroog dat opgaat in de kikkerdril. Wist trouwens niet dat bruine kikkers ook blauwachtig worden. Wat ik wel weet is dat ze verschrikkelijk kunnen schreeuwen ook. Heb tweemaal gezien hoe er eentje te grazen werd genomen door een ringslang. Wat een geluid zeg.
    Nog even en dan is het juni. Kunnen we proberen om een datum te prikken voor Oosterhout ofzo.

    Groet,
    René

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi René,

      Haha, ik hoor mijn buren er niet over, maar die bruine kikkers zijn lang niet zo rumoerig als de groene. Die hebben we overigens ook en jaren geleden heb ik op het punt gestaan om ze allemaal weg te vangen, zo'n herrie 's-nachts. Maar je hebt de meerkikker, de poelkikker en een kruising van die twee en dat maakt blijkbaar qua geluidvolume een enorm verschil. Ik vermoed dat ik nu alleen nog de wat rustiger soort heb, gelukkig. De bruine kikker wordt in de paartijd ook wel wat blauwachtig, maar lang niet zo intens als de heikikker gedurende een paar dagen. Het is inderdaad leuk om de diverse stadia te volgen, van kikkerdril tot larve naar longademend dier. Dankjewel voor je reactie.
      Hoop snel een datum te kunnen prikken voor Oosterhout.

      Groeten,
      Ad

      Verwijderen
  13. Hooi Ad
    wat gaaf die kikkers in die kikkerdril heel mooi in beeld gebracht,
    groetjes Herman,

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Hoi Herman,

      Ja, leuk he, dankjewel voor je compliment.

      Groeten,
      Ad

      Verwijderen
  14. Beautiful series, Ad!
    Love how you showed the brown frogs with their spawn--so much detail and very clear photos.
    The close-ups of the eggs are fascinating.
    Thanks for sharing this, I enjoyed it a lot!

    BeantwoordenVerwijderen
    Reacties
    1. Dankjewel Veronica Lee dat je de foto's zo mooi en scherp vindt. Ik wilde deze foto's graag delen, fijn dat je er van genoten hebt.

      Groeten,
      Ad

      Verwijderen